Nhiều liệu trình cần duy trì, nên chi phí thật là chi phí theo năm. Tính được con số đó trước thì mình chọn, chứ không bị chuỗi liệu trình chọn hộ.
Vì sao phải tính theo năm
- Nhiều liệu trình cần làm lại theo chu kỳ
- Nên con số đúng là chi phí một năm
- Không phải giá một lần
- Tính theo lần thì luôn thấy vừa sức
- Cộng cả năm mới thấy thật
Mục thứ tư là cơ chế tâm lý, và nó là lý do cách tính theo lần được dùng phổ biến.
Cách tính con số theo năm
- Giá một buổi nhân số buổi đợt đầu
- Cộng chi phí duy trì trong mười hai tháng
- Cộng sản phẩm bôi và buổi kiểm tra
- Cộng phần dự phòng cho buổi bù
- Bốn khoản đó là con số nên dùng để quyết
Mục thứ hai là phần thường bị bỏ, và nó có thể lớn hơn đợt đầu.
Đặt ngân sách trước khi đi tư vấn
- Đặt một hạn mức cho cả năm
- Viết ra trước khi đi
- Và quyết trong hạn mức đó
- Đặt trước thì quyết dựa trên khả năng của mình
- Không dựa trên bảng giá đang ngồi trước mặt
Mục cuối là lợi ích thật, và nó là cách giữ quyền quyết định.
Vì sao viết ra lại khác với nghĩ trong đầu
- Con số trong đầu tự nới ra theo tình huống
- Con số viết ra thì không
- Và nó dễ nói ra khi cần từ chối
- "Ngân sách của tôi là bấy nhiêu" là câu gọn nhất
- Mục thứ hai là điểm cốt lõi
Mục thứ tư là câu dùng được ngay, và nó không cần giải thích thêm.
Xếp ưu tiên nếu hạn mức không đủ
- Chọn một việc quan trọng nhất với mình
- Làm cho xong rồi mới tính việc sau
- Đừng làm nửa vời nhiều việc cùng lúc
- Vì nửa vời thì không thấy kết quả mà tiền vẫn đi
- Mục thứ hai là quy tắc đáng giữ
Mục thứ tư là lý do, và đây là cách tiêu tiền kém hiệu quả nhất.
Dấu hiệu bị kéo vào chuỗi liệu trình
- Mỗi buổi đều được gợi ý thêm một dịch vụ mới
- Danh sách việc cần làm dài ra sau mỗi lần tới
- Và mình chưa bao giờ tới điểm kết thúc
- Khi đó nên dừng lại tính lại
- Mục thứ ba là dấu hiệu rõ nhất
Mục thứ hai là chỗ dễ nhận ra, và nó đo được bằng cách ghi lại từng buổi.
Vì sao ghi lại từng buổi lại có ích
- Ghi ngày, làm gì, tốn bao nhiêu
- Sau ba tháng nhìn lại là thấy xu hướng
- Xu hướng đó không thấy được khi nhớ từng lần
- Và nó cho biết mình đang ở đâu so với hạn mức
- Mục thứ ba là lý do phải ghi
Mục thứ tư là công dụng trực tiếp, và nó mất mười giây mỗi lần.
Về việc dừng giữa liệu trình
- Đó là quyền của mình
- Hỏi trước về cách tính khi dừng giữa gói
- Hỏi việc dừng có ảnh hưởng gì tới kết quả đã có
- Để quyết định có đủ thông tin
- Mục thứ ba là câu quan trọng nhất
Mục thứ ba quan trọng vì với một số liệu trình dừng giữa đường là mất phần đã làm.
Về câu "làm luôn cho tiện"
- Gộp nhiều dịch vụ một buổi có thể tiện thật
- Nhưng nó làm khó đánh giá cái nào gây phản ứng gì
- Và nó đẩy chi phí lên trong một lần
- Một việc một lúc thì đắt hơn về thời gian, rẻ hơn về rủi ro
- Mục đầu là chỗ phải công bằng
Mục thứ tư là cách cân, và nó là lựa chọn của mình chứ không phải quy tắc cứng.
Nếu người khác trả tiền
- Quyết định vẫn là của mình
- Vì cơ thể và rủi ro là của mình
- Nói rõ điều này từ đầu
- Và bàn trước về hạn mức
- Mục thứ hai là lý do nền
Mục thứ tư là việc nên làm, và nó tránh áp lực vào lúc đang ngồi ở quầy.
Đừng vay để làm liệu trình thẩm mỹ
- Đây là chi tiêu chọn được thời điểm
- Nên hoãn được mà không mất gì
- Vay thì thêm một loại áp lực vào một quyết định cần bình tĩnh
- Đợi đủ thì làm, và làm ở nơi mình chọn kỹ
- Mục đầu là điểm khác biệt với chi tiêu y tế cần thiết
Mục thứ tư là câu chốt, và nó thường cho kết quả tốt hơn.
Về ưu đãi theo mùa
- Ưu đãi có thật và dùng được
- Nhưng chỉ dùng cho việc mình đã quyết làm
- Đừng để ưu đãi tạo ra nhu cầu mới
- Vì rẻ hơn một việc không cần thì vẫn là tiêu thêm
- Mục đầu là chỗ phải công bằng
Mục thứ ba là quy tắc gọn, và nó dùng được cho mọi loại chi tiêu.
Đo lại sau một năm
- Cộng lại số đã tiêu
- So với hạn mức đã đặt
- Và tự hỏi mình có thấy đáng không
- Câu trả lời đó định hướng cho năm sau
- Mục thứ ba là câu quan trọng nhất
Mục thứ tư là giá trị của cả việc ghi chép, và nó chỉ có được nếu có số liệu.
Ba câu trước khi đặt cọc
- Chi phí cả năm cho việc này, tính cả duy trì, là khoảng bao nhiêu
- Nếu tôi chỉ làm đợt đầu rồi dừng thì kết quả thế nào
- Nếu dừng giữa gói thì tính thế nào
- Xin trả lời bằng chữ
- Mục thứ hai là câu ít ai hỏi mà cần nhất cho việc lập ngân sách
Mục cuối là lý do, vì biết trước điều đó thì mình chọn được mức cam kết vừa sức.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao phải tính theo năm?
Vì nhiều liệu trình cần làm lại theo chu kỳ, nên con số đúng là chi phí một năm chứ không phải giá một lần. Tính theo lần thì luôn thấy vừa sức, còn cộng cả năm mới thấy thật.
Đặt ngân sách thế nào?
Đặt một hạn mức cho cả năm trước khi đi tư vấn, và quyết trong hạn mức đó. Đặt trước thì quyết định dựa trên khả năng của mình, không dựa trên bảng giá đang ngồi trước mặt.
Dấu hiệu bị kéo vào chuỗi liệu trình là gì?
Mỗi buổi đều được gợi ý thêm một dịch vụ mới, danh sách việc cần làm dài ra sau mỗi lần tới, và mình chưa bao giờ tới điểm kết thúc. Khi đó nên dừng lại tính lại.
Có thể dừng giữa liệu trình không?
Có, đó là quyền của mình. Nhưng hỏi trước về cách tính khi dừng giữa gói, và hỏi việc dừng có ảnh hưởng gì tới kết quả đã có không, để quyết định có đủ thông tin.